Mazowiecki program ochrony powietrza do zaostrzenia po wyroku sądu? 

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił popieraną m.in. przez Cech Zdunów Polskich skargę na zakaz palenia w kominkach w dni smogowe, określony w mazowieckim programie ochrony powietrza (POP). Jak podkreślają prawnicy strony społecznej, uzasadnienie przedstawione przez sąd prowadzi do wniosku, że władze województwa powinny zaostrzyć regulację i dla gospodarstw posiadających więcej niż jedną instalację grzewczą wprowadzić zakaz palenia w dni smogowe nie tylko biomasą, ale również węglem. 

– To dosyć nieoczywiste rozstrzygnięcie. Z jednej strony wydaje się niekorzystne dla województwa i strony społecznej, bo uwzględnia skargę na zakaz palenia biomasy drzewnej w dni smogowe w kominkach i piecach, które nie stanowią jedynego źródła ciepła w danym domu. Ale uważne wysłuchanie uzasadnienia wyroku prowadzi do przeciwnych wniosków niż te, które zapewne chciałby wyciągnąć skarżący i wspierający go przedstawiciele branży kominkowej – komentuje wczorajszy wyrok sądu radca prawny Miłosz Jakubowski z Frank Bold, reprezentujący Stowarzyszenie Lepsze Miejsce, które jest uczestnikiem postępowania na prawach strony. 

Skargę na stanowiący część POP-u tzw. plan działań krótkoterminowych złożył mieszkaniec województwa mazowieckiego, a poparł między innymi Cech Zdunów Polskich oraz stowarzyszenie branżowe Kominki i Piece. Skarga dotyczyła zakazu spalania biomasy drzewnej w kominkach i piecykach, które nie stanowią jedynego źródła ogrzewania, w okresie występowania wysokich poziomów zanieczyszczenia powietrza.  

W ustnym uzasadnieniu sąd wyraźnie nie zgodził się ze stwierdzeniami skarżących, jakoby nowoczesne kominki nie powodowały zanieczyszczenia środowiska. Jako jedyną przyczynę unieważnienia zaskarżonej części POP sąd podał to, że w sposób nieuzasadniony różnicuje ona sytuację osób spalających biomasę drzewną od tych, które w tym samym celu spalają węgiel. 

– Zdaniem sądu niezrozumiałe jest to, że jeżeli dodatkowe źródło ciepła opalane jest węglem, to można z niego korzystać również w dni smogowe, podczas kiedy w tej samej sytuacji nie można skorzystać z kominka na biomasę. Tak więc sąd nie zakwestionował zasadności wprowadzania ograniczeń dla spalania biomasy, tylko wytknął brak podobnego zakazu dla węgla. Prowadzi to do wniosku, że zdaniem sądu przepisy mazowieckiego POP powinny być surowsze i w przypadku dodatkowych źródeł grzewczych powinny obejmować również spalanie węgla, a nie tylko biomasy – tłumaczy mec. Jakubowski. 

Wyrok nie jest prawomocny, przysługuje od niego skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Do czasu uprawomocnienia się wyroku POP obowiązuje bez zmian. 

– W województwie mazowieckim nadal występują przekroczenia poziomów dopuszczalnych i docelowych zanieczyszczeń powietrza, nie mówiąc już o znacznie bardziej rygorystycznych wytycznych WHO. Przekłada się to na tysiące zachorowań i przedwczesnych zgonów mieszkańców regionu. Jakość powietrza ulega na szczęście stopniowej poprawie, co jest w dużej mierze zasługą przyjętych w ostatnich latach aktów prawa miejscowego – uchwały antysmogowej i POP-u. Wyrok sądu wskazuje, że przepisy antysmogowe w województwie należy zaostrzyć. Dobrą okazją do tego będzie aktualizacja Programu ochrony powietrza, która jest obecnie opracowywana przez władze regionalne – podkreślił Piotr Siergiej z Warszawy Bez Smogu.