Rzecznik generalny TSUE: koncesja dla Turowa nielegalna

Rzecznik generalny TSUE Priit Pikamäe przychylił się do zarzutów Republiki Czeskiej i potwierdził, że w sprawie przedłużenia koncesji dla kopalni Turów Polska dopuściła się licznych naruszeń prawa unijnego. Opinia rzecznika jest istotną podpowiedzią, jak może wyglądać ostateczny wyrok trybunału w tej sprawie.

Za niezgodne z prawem rzecznik TSUE uznał m.in. przedłużenie koncesji do 2026 roku bez przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz nieopublikowanie koncesji i niepodanie jej do wiadomości Republiki Czeskiej w zrozumiałej formie. Ponadto w opinii rzecznik stwierdził, że rząd Polski uchybił zasadzie lojalnej współpracy – jego działania stały w sprzeczności z duchem solidarności, współpracy i wzajemnego wsparcia pomiędzy państwami członkowskimi.

– Rzecznik generalny TSUE swoją opinią przyznał rację polskim organizacjom ekologicznym, które od lat walczą o zgodne z interesem społecznym stosowanie prawa środowiskowego. Dziś wreszcie stwierdzono na piśmie to, co wiemy od dawna: nie można udzielać zezwoleń dla wielkich inwestycji zagrażających środowisku bez wcześniejszego postępowania środowiskowego. To wielkie zwycięstwo przyrody i klimatu – komentuje Hubert Smoliński, prawnik z Fundacji Frank Bold.

Opinia jest odpowiedzią na wniosek Republiki Czeskiej skierowany do unijnego trybunału w sprawie szkodliwej działalności kopalni odkrywkowej węgla brunatnego Turów. Opinia rzecznika generalnego nie rozstrzyga sprawy, ale jest istotną podpowiedzią, jak może wyglądać ostateczny wyrok trybunału.

– Opinia rzecznika to kolejne potwierdzenie, że Polska zaniedbała problem obniżającego się poziomu wód po stronie czeskiej, doprowadzając do sytuacji, w której mieszkańcom wysychają studnie. Co gorsza, wiele kolejnych rodzin może zostać pozbawione dostępu do bieżącej wody, jeśli kopalnia dalej będzie przybliżać się do czeskiej granicy. Najnowsze dane Czeskiej Służby Geologicznej potwierdzają, że jedyny środek zaproponowany przez Polskę w celu ochrony czeskich wód, podziemny ekran, nie chroni Czechów przed ubytkiem wody – dodaje Maria Wittels, specjalistka ds. komunikacji z Fundacji „Rozwój TAK — Odkrywki NIE”.

Wydanie opinii przez rzecznika zbiega się w czasie z okrągłą kwotą, która wybiła na liczniku kar, jakie Polska będzie musiała zapłacić za niedostosowanie się do postanowienia TSUE o czasowym wstrzymaniu wydobycia węgla w odkrywce. To już ponad 300 mln złotych, a pierwsze potrącenie należności może nastąpić w połowie lutego z bieżących płatności unijnych dla Polski. 

– Licznik kar dla Polski w sprawie Turowa rośnie, mamy już do zapłacenia 300 mln zł. Te pieniądze, zamiast trafiać na konto Komisji Europejskiej, mogłyby zostać wydane na sprawiedliwą transformację regionu zgorzeleckiego lub np. na służbę zdrowia czy szkolnictwo, które są obecnie niedoinwestowane. Opinia rzecznika generalnego TSUE tylko potwierdza, że Polska powinna dążyć do jak najszybszego odejścia od węgla, gdyż energia pozyskana z tego surowca jest obecnie najdroższą na rynku. Musimy pamiętać, że na dobrze zaplanowanej transformacji może zyskać całe społeczeństwo – mówi Katarzyna Kubiczek ze Stowarzyszenia Ekologicznego EKO-UNIA.

Konflikt z Czechami i opinia rzecznika generalnego to nie jedyne kłopoty kopalni Turów. We wtorek Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił rygor natychmiastowej wykonalności dla decyzji środowiskowej wydanej spółce PGE GiEK dla kopalni odkrywkowej węgla brunatnego Turów. Oznacza to, że Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie może wydać ostatecznej koncesji na wydobycie ze złoża “Turów” do 2044 roku.

– Przez uparte trwanie rządu i PGE przy węglu tracimy wszyscy: co najmniej setki milionów złotych kary, które już zostały nałożone, zostanie odjęte od środków unijnych, które mają trafić do Polski  a społeczność lokalna została pozbawiona wsparcia z funduszu sprawiedliwej transformacji i musi żyć w niepewności co do przyszłości. Rząd zamiast bezprawnie przyspieszać proces inwestycyjny w interesie węglowego koncernu powinien skupić się na opracowaniu planu sprawiedliwej transformacji regionu oraz wyznaczeniu roku 2030 jako granicznej daty odejścia od węgla – komentuje Joanna Flisowska, szefowa działu Klimat i Energia w Greenpeace Polska.

Organizacje ekologiczne wygrały w sądzie ws. Turowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przychylił się do skargi Fundacji Frank Bold, Fundacji Greenpeace Polska oraz Stowarzyszenia EKO-UNIA i uchylił rygor natychmiastowej wykonalności dla decyzji środowiskowej wydanej spółce PGE GiEK dla kopalni odkrywkowej węgla brunatnego Turów. Oznacza to, że decyzja środowiskowa wydana w pierwszej instancji nie będzie mogła posłużyć do wydania ostatecznej koncesji na wydobycie węgla w odkrywce do 2044 roku. To szansa na rozpoczęcie prawdziwego procesu sprawiedliwej transformacji regionu zgorzeleckiego.

Czytaj dalej Organizacje ekologiczne wygrały w sądzie ws. Turowa

Nowe europejskie standardy sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju (ESG) – 10 najważniejszych punktów

Po co powstają nowe europejskie standardy sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju (ESG) i co się w nich znajdzie? Przedstawiamy 10 najważniejszych punktów.

Czytaj dalej Nowe europejskie standardy sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju (ESG) – 10 najważniejszych punktów

Frank Bold prowadzi nabór na stanowisko Radca Prawny/Radczyni Prawna

Jeżeli chcesz wykonywać najwyższej jakości pracę prawniczą, pomagać naszym partnerom i klientom w podejmowaniu właściwych decyzji, angażować się w projekty, które mają sens i zmieniają świat, pracować samodzielnie i być jednocześnie członkiem zgranej grupy, poszukiwać rozwiązań, a nie problemów, to zapraszamy Cię do naszego zespołu.

Czytaj dalej Frank Bold prowadzi nabór na stanowisko Radca Prawny/Radczyni Prawna

Senacka Komisja ds. Klimatu za lepszą ochroną lasów

Nadzwyczajna senacka Komisja ds. Klimatu przyjęła na dzisiejszym posiedzeniu szereg poprawek do rządowej nowelizacji ustaw o lasach i o ochronie przyrody (druk senacki nr 576). 

Przyjęte poprawki dotyczą wprowadzenia wymogu ścisłej ochrony gatunkowej podczas prowadzenia gospodarki leśnej z możliwością uzyskania indywidualnej derogacji, czym zrównano obowiązki właścicieli lasów z przedstawicielami innych podmiotów korzystających ze środowiska. Poprawki wzmacniają także ustawową delegację do wydania katalogu dobrych praktyk w leśnictwie i podnoszą standardy ochrony przyrody w gospodarce leśnej. Senacka Komisja zadeklarowała także podjęcie inicjatywy ustawodawczej w celu dalszej poprawy przepisów dotyczących gospodarki leśnej i umożliwieniu społeczeństwu zaskarżania decyzji zatwierdzających plany urządzenia lasu do sądu.

Przedstawiamy komentarz organizacji pozarządowych: Fundacji Frank Bold, Pracowni na rzecz Wszystkich Istot i Fundacji Greenpeace Polska, które popierają zaproponowane poprawki.

Czytaj dalej Senacka Komisja ds. Klimatu za lepszą ochroną lasów

Breakthrough court ruling in Poland – state must pay for air pollution to citizen

The Regional Court in Gliwice, Poland today confirmed that the state is liable for its failure to attain the European Union air quality standards and awarded the claimant amount of 30 000 pln (6 500 EUR) in damages. The verdict comes after the citizen of Polish town Rybnik Oliwer Palarz living in an extremely polluted environment after years of fighting the situation locally sued the Polish state for violating his basic rights. The ruling is the unprecedented case of supporting the rights of citizens harmed by air pollution. Frank Bold initiated the case 6 years ago.

Czytaj dalej Breakthrough court ruling in Poland – state must pay for air pollution to citizen

Przełomowa decyzja Sądu – za smog należy się odszkodowanie

W przełomowym orzeczeniu Sąd Okręgowy w Gliwicach zasądził kwotę 30 000 złotych od Skarbu Państwa na rzecz antysmogowego aktywisty z Rybnika – Oliwera Palarza. Decyzja ta potwierdziła odpowiedzialność Państwa za szkody wywołane zanieczyszczeniem powietrza jakich doznał Palarz, który domagał się zadośćuczynienia za wieloletnie zaniechania w walce ze smogiem.

Czytaj dalej Przełomowa decyzja Sądu – za smog należy się odszkodowanie

Frank Bold prowadzi nabór na stanowisko Kierownik/Kierowniczka Zespołu Prawników i Prawniczek

Lubisz opracowywać procesy i wdrażać zmiany, które usprawniają pracę i zapewniają jakość? Potrafisz koordynować zespół, ustalać priorytety, usuwać przeszkody w działaniu  organizacji ? Jeśli jesteś prawnikiem lub pracowałeś w środowisku prawniczym i go rozumiesz, to zapraszamy Cię do naszego zespołu.

Czytaj dalej Frank Bold prowadzi nabór na stanowisko Kierownik/Kierowniczka Zespołu Prawników i Prawniczek